|
๑. ดูกรอานนท์ การแสดงธรรมแก่ผู้อื่นไม่ใช่ทำได้ง่าย ภิกษุเมื่อจะแสดงธรรมแก่ผู้อิ่น พึงตั้งธรรม ๕ ประการไว้ภายใน แล้วจึงแสดงธรรมแก่ผู้อื่น ธรรม ๕ ประการเป็นไฉน คือ (๑) ภิกษุพึงตั้งใจว่า เราจักแสดงธรรมไปโดยลำดับ (๒) เราจักแสดงอ้างเหตุผล (๓) เราจักแสดงธรรมอาศัยความเอ็นดู (๔) เราจักไม่เป็นผู้เพ่งอามิสแสดงธรรม (๕) เราจักไม่แสดงให้กระทบตนและผู้อื่น (๓๓/๒๖๖ อุทายิสูตร) |
|
๒. ดูกรภิกษุทั้งหลาย กำลัง ๘ ประการนี้ คือ (๑) ทารกทั้งหลายมีการร้องไห้เป็นกำลัง (๒) มาตุคามทั้งหลายมีความโกรธเป็นกำลัง (๓) โจรทั้งหลายมีอาวุธเป็นกำลัง (๔) พระราชาทั้งหลายมีอิสริยยศเป็นกำลัง (๕) คนพาลทั้งหลายมีการเพ่งโทษผู้อื่นเป็นกำลัง (๖) บัณฑิตทั้งหลายมีการไม่เพ่งโทษเป็นกำลัง (๗) พหุสุตบุคคลทั้งหลายมีการพิจารณาเป็นกำลัง (๘) สมณพราหมณ์ทั้งหลายมีขันติเป็นกำลัง (๓๕/๒๗๔-๒๗๕ พลสูตร) |
|
๓. ดูกรภิกษุทั้งหลาย การค้าขาย ๕ ประการนี้ อันอุบาสกไม่พึงกระทำ ๕ ประการ ๕ ประการเป็นไฉน คือ (๑) การค้าขายศาตรา (๒) การค้าขายมนุษย์ (ค้าทาส) (๓) การค้าขายสัตว์เป็น สำหรับฆ่าเพื่อเป็นอาหาร (๔) การค้าขายน้ำเมา (๕) การค้าขายยาพิษ (๓๓/๓๐๐ วณิชชสูตร) |
|
๔. ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๖ ประการ แม้ฟังสัทธรรมอยู่ก็เป็นผู้ไม่ควรเพื่อก้าวลงสู่ความแน่นอน ความเป็นชอบ ในกุศลธรรมทั้งหลาย ธรรม ๖ ประการเป็นไฉน คือ (๑) เมื่อธรรมวินัยที่ตถาคตประกาศแล้ว อันบุคคลอื่นแสดงอยู่ ก็ไม่ฟังด้วยดี (๒) ไม่เงี่ยโสตลงฟัง (๓) ไม่เข้าไปตั้งจิตเพื่อรู้ทั่วถึง (๔) ถือเอาแต่สิ่งที่ไม่เป็นประโยชน์ (๕) ทิ้งสิ่งที่เป็นประโยชน์ (๖) และเป็นผู้ประกอบด้วยขันติที่ไม่สมควร (๓๔/๖๔๖-๖๔๗ สุสสูสาสูตร) |
|
๕. ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลผู้ประกอบด้วยธรรม ๖ ประการ แม้ฟังสัทธรรมอยู่ ก็เป็นผู้ไม่ควรเพื่อก้าวลงสู่ความแน่นอน ความเป็นชอบ ในกุศลธรรมทั้งหลาย ธรรม ๖ ประการเป็นไฉน คือ (๑) เป็นผู้ฆ่ามารดา (๒) ฆ่าบิดา (๓) ฆ่าพระอรหันต์ (๔) ยังพระโลหิตของพระตถาคตให้ห้อขึ้นด้วยจิตประทุษร้าย (๕) เป็นผู้ทำลายสงฆ์ให้แตกกัน (๖) และเป็นผู้มีปัญญาทราม ใบ้ บ้าน้ำลาย (๓๔/๖๔๕ อาวรรณตาสูตร) |
